शिवाजी महाराज

शिवाजी-महाराज

Sambhaji Maharaj Sant Tukaram Maharaj Palakhi

Sambhaji Maharaj and Palakhi of Sant Tukaram Maharaj – Ashadhi Wari

संभाजी महाराज आणि संत तुकाराम महाराज यांची आषाढी वारी

महाराणी येसूबाई यांच्या पोटी पुत्ररत्न जन्माला आले होते, “श्री शाहु महाराज”. या समयी देहू वरून खुद्द “महादेव महाराज” त्यांना आशिर्वाद देण्यासाठी आले होते. महादेव महाराज म्हणजे संतश्रेष्ठ जगदगुरु श्री तुकाराम महाराज यांचे सुपुत्र.

महादेव महाराजांच्या भेटी मागचे अजून एक कारण होते, ते म्हणजे; देहु ते पंढरपुर अशी संत तुकाराम महाराज यांची पालखी सुरु करावी असे महादेव महाराजांना मनापासून वाटत होते. परंतु जागोजागी असलेले औरंगजेबाचे मुघल सैन्य या महान कार्यासाठी अडथळा ठरू पाहत होते.

छत्रपती श्री संभाजी महाराज यांच्या समोर त्यांनी आपले मनोगत व्यक्त केले आणि आपली व्यथा पण सांगितली. शंभू राजांनी तात्काळ या आषाढी वारी ला आपली संमती दर्शवली. स्वराज्याचे मावळे या पालखीस संरक्षण देतील अशी हमी देखील दिली. इतकेच नव्हे तर पंढरपूर वारी च्या या पालखीस आर्थिक मदत देखील देऊ केली. संभाजी महाराजांनी तात्काळ याचा आदेश जागोजागी आपल्या सरदार आणि मावळ्यांना पाठवला. या मुळे वारकरी आणि धारकरी यांचे नाते अधिकच घट्ट झाले.

Sambhaji Maharaj Sant Tukaram Palakhi Ashadhi Wari
Sambhaji Maharaj Sant Tukaram Palakhi Ashadhi Wari

शिवाजी महाराज आणि तुकाराम महाराज यांचे जिव्हाळ्याचे संबंध होते. याचीच पुनरावृत्ती म्हणजे संभाजी महाराज आणि महादेव महाराज यांचेही जिव्हाळ्याचे संबंध होते, आणि या प्रसंगा नंतर जणू काही ते अजूनच दृढ झाले.

 

Chhatrapati Sambhaji Maharaj Letter for Sant Tukaram Maharaj Palakhi
Chhatrapati Sambhaji Maharaj Letter for Sant Tukaram Maharaj Palakhi
Great Escape from Agra

Great Escape from Agra with Shivaji Maharaj

शिवाजी महाराजांबरोबर आग्र्याहून सुटका (औरंगजेबाच्या मगरमिठीतून बाहेर )

Great escape from Agra

मोगल दरबारातील घडामोडी आणि राजकारण त्यांना लहान वयातच कळले तर त्याचा त्यांना भविष्यात उपयोग होईल या विचाराने शिवाजी महाराजांनी त्यांना आग्रा भेटीच्या वेळी बरोबर नेले.

त्यावेळी संभाजीराजे ९ वर्षाचे होते.

शिवाजी महाराज आग्र्याच्या कैदेतून निसटल्यानंतर स्वराज्यापर्यंतची धावपळ संभाजी राजांना सोसली नसती आणि त्यामुळे त्यांना काही काळ सुरक्षित ठिकाणी ठेवणे गरजेचे होते.

त्यामुळे शिवाजी महाराजांनी त्यांना मोरोपंत पेशव्यांच्या मेहुण्याच्या घरी मथुरेला ठेवले.

मोंगली सैनिकांचा संभाजीराजांच्या मागचा ससेमिरा थांबवण्याच्या उद्देशाने शिवाजी महाराजांनी संभाजीराजांचे निधन झाल्याची अफवा पसरवून दिली.

ते स्वराज्यात पोहोचल्यानंतर काही काळाने संभाजीराजे सुखरूपपणे स्वराज्यात येऊन पोहोचले.

Sambhaji Maharaj Aurangzeb

Visit to Aurangzeb at Agra

शिवाजी महाराजांबरोबर आग्रा भेट

Sambhaji Maharaj Visit to Aurangzeb at Agra

मोंगल दरबारातील घडामोडी आणि राजकारण त्यांना लहान वयातच कळले तर त्याचा त्यांना भविष्यात उपयोग होईल या विचाराने शिवाजी महाराजांनी त्यांना आग्रा भेटीच्या वेळी बरोबर नेले.

त्यावेळी संभाजीराजे ९ वर्षाचे होते.

Shivputra Sambhaji Raje

Shivputra Sambhaji Maharaj

शिवपुत्र संभाजी महाराज

Jijamata and Sambhaji Maharaj

छत्रपति शिवाजी महाराजांचे स्वप्न साकार करणारे छत्रपति संभाजी. महाराष्ट्राचे पाहिले युवराज आणि या महाराष्ट्राचे दुसरे छत्रपति. शिवाजी महाराजांसाराखेच प्रचंड पराक्रमी आणि चारित्र्यवान होते.

संभाजीराजांचा जन्म १४ मे इ.स. १६५७ रोजी झाला. जन्मस्थान: किल्ले पुरंदर, पुणे.

संभाजीराजांच्या आईचे, सईबाईंचे निधन राजे अगदी लहान असताना झाले. त्यानंतर पुण्याजवळील कापूरहोळ गावची धाराऊ नावाची स्त्री त्यांची दूध आई बनली.

संभाजीचा सांभाळ त्यांची आजी जिजाबाई यांनी केला. सुरुवातीच्या काळात त्यांची सावत्र आई, सोयराबाई यांनीदेखील त्यांच्यावर खूप माया केली.

अनेक ऐतिहासिक नोंदींप्रमाणे संभाजीराजे अत्यंत देखणे आणि शूर होते.

Shivputra Sambhaji Raje

शिवाजी महाराजांसारख्या युगपुरुषाचे पुत्र असल्यामुळे रणांगणावरील मोहिमा आणि राजकारणातील डावपेच यांचे बाळकडू त्यांना लहानपणापासूनच मिळाले.

राजकारणातील बारकावे त्यांनी भराभर आत्मसात केले.

मोंगल दरबारातील घडामोडी आणि राजकारण त्यांना लहान वयातच कळले तर त्याचा त्यांना भविष्यात उपयोग होईल या विचाराने शिवाजी महाराजांनी त्यांना आग्रा भेटीच्या वेळी बरोबर नेले.

 

Shivputra Sambhaji Maharaj with Jijabai
Shivputra Sambhaji Maharaj with Jijabai

 

Armaar the Navy built by Sambhaji Maharaj

Armaar The Navy Built by Sambhaji Maharaj

आरमार उभारणी

Armaar navy built by Shambhu Raje

ज्याचे समुद्रावर अधिपत्य असेल तोच या भारताचे स्वातंत्र्य अबाधित राखू शकेल  ,
हे शिवाजी महाराजांचे विचार होते.

आणि याच विचारांचे पालन करीत संभाजी महाराजांनी महाड, जैतापूर, कल्याण, राजापूर या ४ नवीन ठिकाणी आरमाराची केंद्रे उभी केली.

जहाज बांधणीचे काम सुरु केले.

पाण्यावरचा पहिला तरंगता तोफखाना संभाजी राज्यांनीच बनवला.

या आरमाराची जवाबदारी दर्या सारंग, दौलत खान आणि मायनाक भंडारी या सारख्या पराक्रमी, अनुभवी आणि मातब्बर सरदारांकडे होती

 

Armaar the Navy built by Chhatrapati Sambhaji Maharaj
Armaar the Navy built by Chhatrapati Sambhaji Maharaj